Жаңалықтар

Көлемге қарсы ақыл: экологиялық айдау

04 маусым 2012 ж.

«Қазақэнергиясараптама» АҚ экожүргiзу бойынша Жапония тәжiрибесiн үлгi үйренедi. Озық елдердiң автокөлiктегi энергипя үнемдеу саласында жетістіктерді қарастыру кезiнде, Қазақстанда энергия үнемді жүргiзудi арқасында бензин және дизель отынының 20% үнемдеуi жете алады, болжауға болады, және үлкен дәрежеде, энергия үнемдеу қалаларда жетедi, «қозғалулар», орнан катты жүру және маневрлар. Екiбастан, ел үшiн нақты үнемдеудi есептеп шығару мүмкiн емес, өйткенi барлығында көлiк құралдары рейстердiң созылымдығы және қозғаушылардың көлемдерi әртүрлi, бiрақ сенiмдiлiкпен айтуға болады, бұл елдiң ІЖО-ның энергия сыйымдылығының төмендетуiне маңызды салымдар, сонымен бiрге Қазақстанмен қабылданған Киото хаттамалары шеңберiнде халықаралық мiндеттемелердiң орындауына. Әлемде отынның үнемдеуiн осы әдiс кең қолданылу жеткiлiктi. Бұл мысалға Жапония жарқын қызмет көрсетедi - энергия қорлардың тиiмдi қолдануының көшбасшы. «Өспелi күн елде» 1999 жылда энергиялық тиiмдiлiктiң сыныбы бойынша ұсынылатын тауарлар нарыққа реттеген «TopRunner»  бағдарламасы енгiзiлдi. Бағдарламаның бас қағида болып табылатын, егер нарықта ең энергия тиiмдi өнiм шықса, барлық өнiмдер сол нәтижеге жетуi керек. Бұл әлемдегi ең үнемдi автокөлiктердi жасауды бас ынталандыру еттi, болуы мүмкiн. Нәтижеде, соңғы 12 жылдарда, жапондықтар көлiк сектордағы отынның жанармайын 28% үнемдеудi жеттiгiзді. Қазақстандағы алғашқылардың бiрлерi «Қазақэнергиясараптама» АҚ өз кезегiнде ИСО 50001 стандарттың менеджментiнiң жүйесiн енгiзедi, және жанармай қорлардың үнемдеуiн өз автокөлiктерi үшiн «экожүргiзу» кiрiспе есебiнен ескердi, сонымен бiрге олардың GPS аңдуын жүйесiмен жабдықталды. Ендi әрбiр жүргiзушi, оның жүргiзуi нүктелеген «айқын». Осы жүйенiң енгiзулерi нәтижесімен барлық көлiк құралдарына шапшандық тәртiпті сақтайды, сонымен бiрге бензиннің үлкен тұтынуларына келтіретің керексiз «орыннан шапшан қозғалу» және тоқтатуларды жоғалды. Осы жүйенiң жұмыс жасауын қағидасы қарапайым: әрбiр айдың  орытындылары бойынша автокөлiктiң барлық бiрлiктерiнiң жылжытуларын және шапшаң режимің талдауы жүргiзiледi, және «Отынның жанармайын қолданудың ережелерiнен» ауытқудың анықталулары жағдайда, жүргiзушi тәртiптiк жауапкершiлiкке тартылады. Нәтижеде, компанияның көлiгiндегi жанармайдың меншiктi тұтынуы 5% қысқартты, және 2012 жылдың аяғында, үнемдеу 10% жетуге жоспарланады.

Сонша қатал бақылау ақталған. Жапон энергия үнемдеу орталығы зерттеу мәліметі бойынша, энергия үнемдейтің жүргiзу арқасында орыннан  бастау сәтте 10% дейiн үнемдеуге болады, ал байсалды аэродинамикалық лақтырып тастау жылдамдық және тоқтатулар тағы 10 % отындар. Сонымен бірге, төмендетiлген айналымдарға қозғалыс тағыда 7% дейiн  үнемдеуге көмектеседi, өзi үнемдеп емес өзi энергия үнемдеу жүруге бiрiгiп не 27% дейiн құрайды. Пропорционал дәрежеде бұның барлығы адамгершiлiк қызметтiң әсерi қоршаған ортаны жұмсартады. Міне тағы бiр қызықты айғақ: жылжымалы әуе ауа баптағыш жүйелерi (ЖӘАБ) пайдаланулар қазiргi автокөлiктерде уақытында 15 % отыннан артық сіңіру. Мысалға, бұл көрсеткiштiң көлiк құралдың түрiне байланысты автомобильдердің кептелулерi уақытында 30%  дейiн үлкее алады. Орташа 20% шамамен отын шығындары шиналардың домалауына кедергiлер жеңу болатын. Өндiрушiлер домалауға кедергiнiң түбегейлi кiшiрейтуi жетті: Еуропада «Энергия тиiмдi шиналары» деп аталатын ендi алдақашан шығарылады. Сенiмдiлiкпен айтуға болады, бұл елдiң ІЖӨ энергия сыйымдылығының төмендетуiне үлеспен көрiнетiн, сонымен бiрге халықаралық мiндеттемелердiң орындауына, Киото хаттамалары шеңберiнде Қазақстанмен қабылданған. 


ГЧП
Cuba Cuba Cuba Cuba
Left Arrow
Right Arrow